Şavak Sözlüğü

Şavaklara özgü kelimeleri burada toplayıp, bir nevi sözlüğümüzü oluşturalım…

ax : toprak, vatan,…

cinnorek : bir nevi masal, güney kurmancisinde ki karşılığı ‘çirok’ olan kelime,


teşi : yünden ip yapmak için kullanılan alet

kovık: …

bazın : bilerzik

hujık (xujık) : koyun gübresi

herd : yer, memleket,zemin

beri : koyun sağımın yapıldığı yer

daneh! : beride sağımcının koyunun geri itilmesi için söylediği söz :)

kurınk: (su veya saman) oluk

berxık: kuzu

kavır: toğlu, şişek

beran: koç

mıhı: koyun

belindir: üç yaşında koyun

bızaştir: dört yaşını geçmiş koyun

hılli : mevsiminden önce doğmuş kuzu

keri : sürü(koyun)

celep : sürü(dana)

pivok: güzün habercisi yayla çiçeği


dımast : kurutulmuş yoğurt. Uzun süre saklanabilen, genellikle yazın hazırlanıp kışın kullanılan bir yiyecek. İran’lıların da dımast a benzer keşk dedikleri bir yiyecekleri var. Ama keşki genellikle yemeklere sos olarak kullanıyorlar. Halbuki biz dımastı her türlü kullanırız.

şor: tuzlu. İngilizce’de telaffuzu benzer sour kelimesi var. Ama sour, tuzludan çok ekşi anlamındadır. Şavaklılar ise ekşi için başka bir kelime kullanırlar.

tırş :ekşi

tırş, ayrıca bozulmuş kokular ve tatlar için de kullanılır.

duj: ayrıca duj denilen bir tat vardır ki; tam olarak ne olduğunu ben de bilmiyorum.

tal : acı

ağu: acı

şirin: tatlı

şujık: yoğurt veya peynir suyu. Şujıktan lor elde edilir. ayrıca salamura peynirinin uzun süre muhafaza edilmesi için doğal bir koruyucudur.Türkçe konuşurken genellikle telaffuzunu şüşük şeklinde yaparız.

sebi: gariban . Diğer Kurmanci şivelerinde kullanılan belengaz kelimesi Şavaklarda pek kullanılmaz.

buhşi (buxşi): testere . Aslı buhçi olan Türkçe kökenli bir kelime.

durıf (dürüf) : yen, görünüş, sembol. Genellikle kuzuların kulaklarına vurulan her ailenin kendine özgün şekli olan sembol.

gejjo(gej) : geri zekalı, saf, aklı havada.

guşgane : tencere

cılm: sümük (sıvımsı)

hırnik : sümük (katılaşmış)

theyrdolu

baranyağmur

berfkar

glelehortum

barüzgar

(ketına) kıravuçiğ (düşmesi)

le sel

germ sıcak

hınik ılık

sarsoğuk

serma soğukluk

arrazul :  yaramaz, mız mız çocuk

destel

lıng ayak

poz burun

ser : baş

kur kafa

levdudak

çawgöz

bıjang kirpik

heni alın

pofık bir nevi pasta…

bürbürüsk : şimşek

pol: köz

devam edecek…

4 Responses to Şavak Sözlüğü

  1. hasan says:

    ‘arrazul’ on numara olmuş…. kardeş…. devam et…
    bie kaç tane de ben söyleyeyim.
    ‘teşi’ – türkçe karşılığı nedir ben de bilmiyom..
    ‘kovık’-
    ‘bazın’-
    ‘hujık’-

  2. muhammed emin budak says:

    şavag aşiretinin okadar çok sorunu varken siz oturmuş dil sorununu tartışıyorsunuz yıllardır konuştugumuz türkçeye ne olduda şimdi kürtçe kelimeleri şavag alfabesi diye tanıtıyorsunuz yanlış şeyler bunlar ben bir şavaglı olarak kınıyorum sizleri ilk başta kapalı yaylaların açılmasını konuşun yayla vergilerinin kaldırılmasını kışlık obaların verilmesini arpa fiyatlarının dengede tutulmasını peynir fiyatlarını tüccarların büyük paralar vurup şavag milletini nasıl kandırdıgını her yıl yüzlerce tüccarın kuzu almak için gelip milletimizi çarptıgını konuşun okul sorunlarını yol sorunları elektirik sorunlarını istihtam sorunlarını konuşun yaylaya çıktıklarında şavaglıları rahat bırakmayan kazancını yiyecegini elinden almaya çalışan zor kullanan pkk köpeklerini konuşun tabi haklısınız hiç bir sorunumuz yok tek sorunumuz şavag alfabesi ben muhammed emin budak ben budogluyum varsa yanlış söyleyin

  3. napak says:

    Evet haklısınız biz Şavakların çok sorunu var. Ve siz o sorunları tartışmaktan bahsetmişsiniz. O konuları tartışıp çözüm üretebilmemiz için öncelikle birlik olmamız lazım. Şavakların bu her şeye muhalefet yapma anlayışıyla da birlik zor gözüküyor. Birinci söylediğiniz şeye gelince ben de size aynı soruyu sorarım; yıllarca konuştuğumuz anadilimiz Kurmanciye ne oldu da artık konuşmuyoruz…

Yorum yapın

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Değiştir )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Değiştir )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s